TÜİK, İTO VE ENAG ENFLASYON KONUSUNDA NEDEN FARKLI RAKAMLAR AÇIKLIYOR
TÜİK, İTO VE ENAG ENFLASYON KONUSUNDA NEDEN FARKLI RAKAMLAR AÇIKLIYOR
Türkiye'de milyonlarca vatandaşın yakından takip ettiği enflasyon verileri Mayıs 2026 itibarıyla yeniden tartışmaların odağına yerleşti. Aynı ülkede yaşayan, aynı marketlerden alışveriş yapan vatandaşlar için üç farklı kurumun açıkladığı enflasyon oranlarının birbirinden önemli ölçüde farklı olması dikkat çekiyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), İstanbul Ticaret Odası (İTO) ve Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) tarafından açıklanan veriler, ekonomideki fiyat artışlarının boyutuna ilişkin farklı bir tablo ortaya koyuyor.
Mayıs 2026 verilerine göre TÜİK, aylık enflasyonu yüzde 1,71, yıllık enflasyonu ise yüzde 32,61 olarak açıkladı. Buna göre geçen yılın mayıs ayına göre tüketici fiyatları ortalama yüzde 32,61 artmış durumda. Ayrıca yılın ilk beş ayındaki kümülatif enflasyon yüzde 16,61 seviyesine ulaştı.
Buna karşılık ENAG'ın hesaplamaları çok daha yüksek bir enflasyon görünümüne işaret ediyor. ENAG verilerine göre mayıs ayında fiyatlar aylık bazda yüzde 2,16 artarken yıllık enflasyon yüzde 53,13 olarak gerçekleşti. Yani ENAG'ın ölçümüne göre vatandaşın karşı karşıya kaldığı fiyat artışları resmi verilerin yaklaşık 20 puan üzerinde seyrediyor.
İstanbul Ticaret Odası'nın açıkladığı İstanbul Ücretliler Geçinme Endeksi ise özellikle İstanbul'da yaşayan vatandaşların hissettiği hayat pahalılığına ışık tutuyor. İTO verileri çoğu zaman TÜİK ile ENAG arasında bir yerde konumlanırken, İstanbul'daki kira, ulaşım ve gıda maliyetlerindeki artışların ülke ortalamasından daha yüksek seyrettiğine işaret ediyor.
Peki aynı ülkede üç farklı enflasyon rakamı nasıl ortaya çıkıyor?
Bunun temel nedeni kurumların kullandıkları yöntemler, ürün sepetleri ve veri toplama teknikleri. TÜİK ülke genelinde binlerce ürün ve hizmeti kapsayan resmi bir tüketici sepeti üzerinden hesaplama yapıyor. ENAG ise internet fiyatları ve alternatif veri kaynaklarını kullanarak farklı bir metodoloji izliyor. İTO ise yalnızca İstanbul'daki perakende fiyat hareketlerini esas alıyor. Bu nedenle ortaya çıkan sonuçlar da birbirinden farklı olabiliyor.
Vatandaş açısından bakıldığında ise en önemli soru şu: "Gerçek enflasyon hangisi?" Bu sorunun tek bir cevabı bulunmuyor. Çünkü enflasyon aslında her gelir grubunun harcama alışkanlıklarına göre farklı hissediliyor. Emekli için gıda ve sağlık harcamaları ön plana çıkarken, çalışan kesim için ulaşım ve kira giderleri daha belirleyici olabiliyor. Özellikle büyükşehirlerde yaşayan vatandaşlar kira ve faturalardaki artışlar nedeniyle resmi enflasyonun üzerinde bir hayat pahalılığı hissettiklerini ifade ediyorlar. TÜİK verilerine göre konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar grubunda yıllık artış yüzde 45,59'a ulaşmış durumda.
Mayıs ayında en dikkat çekici gelişmelerden biri de aylık enflasyonda nisana göre belirgin bir yavaşlama yaşanması oldu. Nisan ayında aylık enflasyon yüzde 4,18 olarak gerçekleşirken, mayısta bu oran yüzde 1,71'e geriledi. Bu durum fiyat artış hızının yavaşladığını gösterse de fiyatların gerilediği anlamına gelmiyor. Market raflarında, pazarda ve günlük yaşamda fiyatlar yükselmeye devam ediyor; yalnızca artışın hızı düşüyor.
Ekonomistler önümüzdeki aylarda enflasyondaki düşüş eğiliminin sürmesini bekliyor. Ancak kur hareketleri, enerji maliyetleri, küresel emtia fiyatları ve iç talep koşulları bu sürecin seyrini belirleyecek. Özellikle gıda fiyatlarında yaşanabilecek yeni artışlar enflasyonla mücadeleyi zorlaştırabilecek unsurlar arasında yer alıyor.
Sonuç olarak Mayıs 2026 verileri, Türkiye'de enflasyon tartışmasının devam ettiğini gösteriyor. TÜİK yıllık enflasyonu yüzde 32,61 olarak açıklarken, ENAG yüzde 53,13'lük bir oran hesaplıyor. İTO verileri ise özellikle İstanbul'daki vatandaşların karşı karşıya olduğu maliyet baskısını ortaya koyuyor. Rakamlar farklı olsa da ortak gerçek değişmiyor: Vatandaşın bütçesi üzerindeki enflasyon baskısı sürüyor ve fiyat istikrarı ekonominin en önemli gündem maddelerinden biri olmaya devam ediyor.
MAYIS 2026 ENFLASYON KARŞILAŞTIRMASI
TÜİK
- Aylık enflasyon: %1,71
- Yıllık enflasyon: %32,61
- 2026 ilk 5 ay: %16,61
ENAG
- Aylık enflasyon: %2,16
- Yıllık enflasyon: %53,13
İTO
- İstanbul'daki perakende fiyat hareketlerini ölçmektedir ve İstanbul özelindeki hayat pahalılığını göstermektedir.