2026 yılı Ocak ayı dış ticaret rakamları, işlerin her ay aynı hızda gitmediğini gösteriyor. İhracat, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3,9 azaldı ve 20 milyar doların biraz üzerinde kaldı. İthalatta ise neredeyse hiç değişim olmadı. Dış ticaret hacmi de bu nedenle geriledi.
Bu, tek başına büyük bir sorun anlamına gelmez. Ancak ihracat tarafında bir durma hissi yarattığı da açık. Satış yapmak zorlaşıyor, maliyetler ise hala yüksek. İthalatın aynı seviyede kalması da üretimin büyük ölçüde dışarıdan alınan ürünlere dayandığını gösteriyor.
Yıllık verilere bakıldığında ise ihracat artmış durumda. 272 milyar doları aşan bir rakamdan söz ediyoruz. Ancak ithalat daha hızlı artmış. Dış ticaret büyürken, aradaki fark kapanmıyor. Yani satıyoruz ama daha fazla da alıyoruz. Üstelik aldıklarımızın önemli bir kısmı üretim için gerekli. Bu da ihracatçının işini kolaylaştırmıyor. Satış fiyatını artırmak zor, maliyet düşmüyor, rekabet sert.
Ocak ayında düşüş, yıl genelinde artış… Bu iki durum yan yana geldiğinde net bir şey söylüyor: Dış ticarette yol düz değil. Bir ay yukarı, bir ay aşağı giden bir seyir var. Bu da firmalar için plan yapmayı zorlaştırıyor.
Önümüzdeki dönemde belirleyici olacak başlık, ihracatın hangi kalemlerle ve hangi pazarlarda büyüdüğü. Aynı şekilde ithalat artışının üretimi destekleyen mi yoksa tüketimi öne çıkaran bir yapıya mı sahip olduğu da yakından izlenmesi gereken bir konu. İhracat artıyor gibi görünüyor ama zemini sağlam değil. İthalata bu kadar bağımlı bir yapı ile sürdürülebilir bir dış ticaret fazlası üretmek mümkün mü? Asıl cevaplanması gereken soru bu.
